Татарстанда язгы ау чоры ачык

“Яз­гы ау чо­ры ва­кы­ты ТР Пре­зи­ден­ты­ның бо­е­ры­гы бе­лән, ап­рель­нең дүр­тен­че шим­бә­сен­нән алып ун ка­лен­дарь көн дә­ва­мын­да бил­ге­лән­де. Шул ук бо­е­рык бе­лән, яз­гы чор­да ау­лар­га мөм­кин бул­ган хай­ван­нар­ның тө­ре бил­ге­лән­де. Ул су йө­зү­че һәм ур­ман ки­ек­лә­ре”- дип, бил­ге­ләп кит­те Хай­ван­нар дөнь­я­сын кү­зә­тү бү­ле­ге баш­лы­гы Ил­фат Вә­ли­ев.

Яз­гы чор­да су­да йө­зү­че ки­ек­ләр­дән ата үр­дәк­не һәм каз­ны ау­лар­га мөм­кин бу­ла­чак. Шул ук ва­кыт­та ышык урын­нан ау­лау гы­на рөх­сәт ите­лә, күр­сә­тел­гән төр­ләр­не якы­наю юлы бе­лән ау­лау ты­е­ла.

Ур­ман ки­ек­лә­рен­нән көрт­лек­кә һә тә­ләт­тә­веч­кә ау рөх­сәт ите­лә. Тә­ләт­тә­веч­не кич­ке очыш ва­кы­тын­да гы­на ау­лар­га мөм­кин.Көрт­лек­не ау­лау „За­ба­ва“, „Пес­т­ре­чинс­кое“, „Ка­ра­и­шевс­кое“, „Ни­кольс­кое“, „Бу­гуль­минс­кое“, „По­повс­кое“, „Юкә“ ау­чы­лык ху­җа­лык­ла­рын­да һәм Бау­лы һәм Бө­гел­мә ра­йон­на­ры­ның ачык ау­чы­лык би­лә­мә­лә­рен­дә ге­на рөх­сәт ите­лә.

Та­тар­стан­да со­ры каз­ны һәм су­ер­ны то­ту­га чик­лә­ү­ләр дә­вам итә. Бы­ел су­ер­ны ау­лау, бу төр­нең тү­бән ты­гыз­лы­гы ар­ка­сын­да ты­ел­ды. Шу­лай ук һәр­бер ау­чы­ның үзе бе­лән ау­чы­лык би­ле­ты, ау­чы­лык ре­сурс­ла­рын та­бу­га рөх­сәт­на­мә һәм ко­рал­га рөх­сәт­на­мә бу­лыр­га ти­еш­ле­ген хә­тер­ләр­гә ки­рәк.

2018 ел­ның яз­гы ау чо­рын ачу ту­рын­да ту­лы­рак мәгъ­лү­мат­ны http://ojm.tatarstan.ru/rus/index.htm/news/1186185.htm сыл­та­ма­сы бу­ен­ча үтеп укый ала­сыз.

Хөр­мәт­ле ау­чы­лар!

2018 ел­ның яз­гы ау чо­ры ачы­лу бе­лән бәй­ле рә­веш­тә, ТР Би­о­ло­гик ре­сурс­лар бу­ен­ча дә­ү­ләт ко­ми­те­ты, яз­гы ау чо­рын­да Ау ка­гый­дә­лә­ре бе­лән, ау­лау ысу­лы­на,ко­ра­лы­на һәм ва­кы­ты­на ка­гы­ла тор­ган күп ке­нә чик­лә­ү­ләр кер­те­лү ту­рын­да исе­гез­гә тө­ше­рә. Та­тар­стан Рес­пуб­ли­ка­сы тер­ри­то­ри­я­сен­дә кер­тел­гән чик­ләү ха­рак­тер­лы нор­ма­ла­ры бе­лән тәң­гәл ки­леп, төп ка­гый­дә­ләр­не тәкъ­дим итә­без.

Яз­гы ау чо­ры ачы­лу – ап­рель­нең 4 нче шим­бә­сен­нән алып 10 ка­лен­дарь көн дә­ва­мын­да (28.04-07.05.2018 ел) – 12.04.2013 ел­дан УП-303 но­мер­лы Та­тар­стан Рес­пуб­ли­ка­сы Пре­зи­ден­ты Бо­е­ры­гы.

Ау ты­е­ла (12.04.2013 ел­дан УП-303 но­мер­лы Та­тар­стан Рес­пуб­ли­ка­сы Пре­зи­ден­ты Бо­е­ры­гы):

Көрт­лек­ләр­гә «За­ба­ва», «Пес­т­ре­чинс­кое», «Ка­ра­и­шевс­кое», «Ни­кольс­кое», «Бу­гуль­минс­кое», «По­повс­кое», «Юкә» ау­чы­лык би­лә­мә­лә­ренншн ка­ла, бар­лык ау­чы­лык би­лә­мә­лә­рен­дә­һәм Бау­лы һәм Бө­гел­мә ра­йон­на­ры­ның ачык ау­чы­лык би­лә­мә­лә­рен­дә;

Су­ер­лар­га- рес­пуб­ли­ка­ның бар­лык би­лә­мә­лә­рен­дә.

Со­ры каз- Та­тар­стан Рес­пуб­ли­ка­сы­ның Кы­зыл ки­та­бы

­Ау объ­ект­ла­ры:

Каз­лар­

А­та үр­дәк­ләр

­Тәл­лә­тә­веч

­Көрт­лек (күр­сә­тел­гән ау­чы­лык ху­җа­лык­ла­рын­да)

Со­ры кар­га

­Ау­ла­ган­да ау­чы­ның үзе бе­лән тү­бән­дә­ге до­ку­мент­ла­ры бу­лыр­га ти­еш:

а) ау­чы­лык би­ле­ты;

б) ау­чы­лык ко­ра­лы һәм ( яки) пнев­ма­тик ко­рал бе­лән ау­ла­ган чак­та, ау­чы­лык ко­ра­лын сак­лау­га һәм йөр­тү­гә рөх­сәт­на­мә;

в) һәр­кем­гә ке­рер­гә рөх­сәт ител­гән ау­чы­лык җир – су­лар­да ау­ла­ган чак­та, ау­чы­лык бай­лык­ла­рын та­бу­га, ур­наш­ты­рыл­ган тәр­тип­тә би­рел­гән рөх­сәт­на­мә;

г) бер­ке­тел­гән ау­чы­лык җир – су­лар­да ау­ла­ган чак­та, ау­чы­лык бай­лык­ла­рын та­бу­га, ур­наш­ты­рыл­ган тәр­тип­тә би­рел­гән рөх­сәт­на­мә һәм юл­на­мә;

Ау, ау­чы­лык ре­сурс­ла­рын то­ту рөх­сәт­на­мә­сен­дә күр­сә­тел­гән,ау­чы­лык ре­сурс­ла­рын то­ту нор­ма­сы чик­лә­рен­дә алып ба­ры­ла (Та­тар­стан Рес­пуб­ли­ка­сы Ми­нис­тр­лар Ка­би­не­ты­ның 24.12.2010 ел­дан 1119 но­мер­лы бо­е­ры­гы). Та­тар­стан Рес­пуб­ли­ка­сы тер­ри­то­ри­я­сен­дә яз­гы ау чо­рын­да 1 ау кө­не эчен­дә ки­лә­се нор­ма­лар ур­наш­ты­рыл­ды:

каз – 2 баш;

ата үр­дәк – 3 баш;

Тәл­лә­тә­веч – 3 баш.

Имин­лек­не бул­ды­ру өчен ау­ла­ган­да тү­бән­дә­ге­ләр ты­е­ла:

- ату яки пнев­ма­тик ко­рал кул­ла­нып ау­ла­ган­да, то­рак йорт­лар­дан иң ки­ме 200 метр­га ки­тәр­гә;

- “та­выш­ка”, “ кыш­тыр­тау­га”, кү­рен­ми тор­ган объ­ект­ка ат­мас­ка;

- электр чы­бы­гын­да яки ба­га­на­сын­да уты­ру­чы кау­рый­лы кош­лар­га ат­мас­ка;

- ату­чы­лар сы­зы­гы буй­лап ат­мас­ка; (туп яд­рә­се күр­ше ату­чы­дан 15 метр­дан ким үтү их­ти­ма­лы бул­ган­да);

- ин­фор­ма­ци­он бил­ге­ләр, юл бил­ге­лә­ре, рек­ла­ма кал­кан­на­ры бу­ен­ча, то­ра тор­ган яки тор­мый тор­ган би­на­лар­га ат­мас­ка.

Ау хай­ван­на­рын тот­кан­да һәм( яки) ат­кан­да: 

- ярдəмгə мох­таҗ, бә­лә­ле хәл­дә­ге бул­ган хай­ван­нар­ны то­ту;

- тот­кан кау­рый­лы­лар­ны җыю оч­ра­гын­нан ка­ла, кау­рый­лы ки­ек­ләр­не ку­ып то­ту, та­бу яки то­ту өчен йө­зү ча­ра­ла­рын кул­ла­ну.

· ыр­гак­лар кул­ла­ну;

· кау­рый­лы ки­ек­ләр­не тот­кан­да бар­лык үз­тот­коч­лар­ны кул­ла­ну ;

- йок­ла­та, агу­лый һәм хә­рә­кәт­сез кал­ды­ра тор­ган әй­бер­ләр кул­ла­ну;

- шарт­лат­кыч, тиз ка­бы­на тор­ган сы­ек­ча­лар, газ­лар, электр то­гы кул­ла­ну;

- төр­ле ут ча­ра­ла­рын кул­ла­ну;

- хай­ван­нар­га ох­ша­тып, та­выш чы­га­ра тор­ган элек­трон ко­рыл­ма­лар кул­ла­ну;

- тран­с­порт һәм төр­ле очу ча­ра­ла­рын кул­ла­ну;

- ау хай­ван­на­рын җә­леп итү өчен, яра­лы хай­ван­нар­ны ал­да­выч җим итеп кул­ла­ну ты­е­ла.

Ау­ла­ган­да тү­бән­дә­ге­ләр ты­е­ла:

-ау­чы­лык җир-су­ла­рын­да тран­с­порт ча­ра­ла­рын­да, очу ап­па­рат­ла­рын­да, ә шу­лай ук ка­бы­зыл­ган мо­тор­лы йө­зү ча­ра­ла­рын­да, шул сан­да мо­тор­ны сүн­дер­гәч, сүлпəнлек бу­ен­ча ба­ру­чы ча­ра­лар эчен­дә ( өс­тен­дә), тыш­лык­тан чы­га­рыл­ган, ма­га­зи­нын­да пат­рон­на­ры бул­ган яки ко­рып ку­ел­ган ату( пнев­ма­тик) ко­рал бе­лән бу­лу;

- сыр­лы озын көп­шә­ле ату ко­ра­лы һәм сыр­лы көп­шә­ле кат­наш ату ко­рал­ла­ры кул­ла­ну;

- 5 мил­ли­метр­дан зу­ры­рак бул­ган вак­лан­ма яки пу­ля бе­лән ту­ты­рыл­ган, шо­ма көп­шә­ле ату ко­ра­лы кул­ла­ну;

-пнев­ма­тик ау ко­ра­лын кул­ла­ну.

Ау ты­е­ла:

• ир­тән­ге очыш ва­кы­тын­да тә­ләт­тә­веч­кә;
• якы­наю юлы бе­лән;
• яра­лан­ган кау­рый­лы ки­ек­ләр­не та­бу һәм ки­те­реп би­рү өчен кул­ла­ны­ла тор­ган, мыл­тык ас­ты эт­лә­рен­нән ка­ла,ау то­кы­мы эт­лә­ре, ау кош­ла­ры яр­дә­мен­дә.
• ана кош­лар­га: үр­дәк­ләр­гә,көрт­лек­ләр­гә;

- бо­җыр­лар­га, су та­вы­гы­на, ка­мыш та­вы­гы­на, со­ры каз­лар­га.

Каз­лар­га ау ты­е­ла:

- ел­га­лар­да, күл­ләр­дә һәм су­сак­ла­гыч­лар­да, ә шу­лай ук ел­га, күл һәм су­сак­ла­гыч ут­рау­ла­рын­да ;

-Идел, Ка­ма, Нок­рат, Ак ел­га­лар­ның һәм алар бе­лән оеш­кан су­сак­ла­гыч­лар­ның су ки­сү­ен­нән, шул сан­да алар­ның яз­гы та­шу­ын ис­тә то­тып, 200 метр­дан ким ерак­лык­та;

Рос­сия Фе­де­ра­ци­я­се­нең Кы­зыл ки­та­бы­на һәм (яки) Рос­сия Фе­де­ра­ци­я­се субъ­ект­ла­ры­ның Кы­зыл ки­тап­ла­ры­на кер­тел­гән име­зү­че­ләр­не һәм кош­лар­ны то­ту ты­е­ла.

Ау­чы­лык ре­сурс­ла­рын сак­лау мак­са­ты бе­лән ау­ла­ган­да ты­е­ла:

• хай­ван­нар­ның ба­ла чы­га­ра тор­ган яше­рен урын­на­рын ( оя, өн һ.б.) бе­те­рү;
• үсем­лек­ләр­не ян­ды­ру.

Тагы да кызыклырак яңалыклар, фото һәм видеолар «Шәһри Чаллы»ның MAX каналында (язылыгыз).